Als mensen vertellen over hun reis naar Afrika bedoelt de ene een fotosafari in het oostelijke Kenia, de ander een strandvakantie aan de westkust van Senegal en een derde heeft het over een rondreis door Zuid-Afrika, landen die duizenden kilometers uit mekaar liggen.
De Verenigde Naties heeft een ‘nieuwe’ wereldkaart tot standaard uitgeroepen. Het waren Afrikaanse landen – met Togo op kop – die de resolutie indienden. De wereldkaart doet recht aan de werkelijke oppervlakte en plaats van de landen op de wereldbol. De grootte van het Afrikaanse continent in vergelijking tot het kleine Europa is opvallend, zeker voor zij die opgroeiden met een Mercator-kaart tegen de klasmuur.

Afrika is inderdaad een gigantisch continent, met zowat 1,5 miljard mensen, 54 landen en meer dan 2000 talen. Een continent dat regelmatig wordt herleid tot één simpel verhaal: een droog, rood safarilandschap, geteisterd door hongersnood, armoede en conflicten; of het decor voor een natuurdocumentaire over reikhalzende giraffen en sprintende cheetahs; of …
‘Afrika is geen land’ dicht de gaten in onze kennis. In dit verrijkende en bij vlagen humoristische boek corrigeert Dipo Faloyin deze beperkte blik en presenteert hij een gelaagd en multidimensionaal beeld van het continent. Hij neemt ons mee naar het zinderende stadsleven in Lagos, schetst de levendige West-Afrikaanse rivaliteit over wie de beste jollofrijst maakt en verhaalt over democratie in zeven dictaturen.
Tegelijk laat hij zien hoe willekeurig de landsgrenzen door witte Europese kolonisatoren getrokken werden, legt hij bloot hoe negentig procent van het materiële cultureel erfgoed tijdens het koloniale tijdperk werd gestolen – en hoe moeilijk het tot op de dag van vandaag is om dat terug te krijgen.
‘Afrika is geen land’ is een verrassend intiem en politiek verhaal waarin de alledaagse realiteit van het continent – in al zijn facetten en met al zijn verschillende culturen aan bod komt.
Want beeld je eens in: van Rome naar Noordkaap rijd je zowat 4.275 kilometer. Onderweg passeer je Italië, Oostenrijk of Zwitserland, Duitsland, al dan niet Denemarken om via Zweden in Noorwegen te raken. Van Caïro naar Kaap de Goede Hoop – 9.750 kilometer, meer dan tweemaal zover – rijd je door euh…. Afrika zeker? Dipo Faloyin’s boek is fantastische ‘reislectuur’ om deze route dwars door Afrika – alvast in gedachte – aan te vatten.

*******
Dipo Faloyin, Afrika is geen land, De Bezige Bij, vertaling Annemie de Vries, 9789403147314.